Надежда Атаева: Андижан трагедиясы анын адам укуктарын коргоо ишин баштоосуна түрткү болгон

Nadezhda Atayeva
Борбордук Азиядагы адам укуктарын коргоо ассоциациясы быйыл ноябрда түзүлгөнүнө 20 жыл толгонун белгилейт. Уюмдун негиздөөчүлөрүнүн бири Надежда Атаева үчүн анын ишмердигинин башталышы 2005-жылдагы Андижан окуялары менен байланыштуу. Ал кезде Өзбекстандагы кандуу окуялардан кийин аймактагы саясий куугунтук жана укук бузуулар тууралуу маалыматтарды коомчулукка жеткирүү аракеттери күчөгөн. Атаеванын Азаттык Азияга айтып бергенине караганда, трагедия болгон күндөрү ал укук коргоочу Тамара Чикуновадан кабар алган. Чикунова өлкөдө интернет чектелип, телефон сүйлөшүүлөрү көзөмөлдөнүп жатканын жана үйдөн чыгуу мүмкүн болбой турганын билдирген. Ал маалымат жетсе, Өзбекстандагы маалыматтык бөгөт тууралуу айтып, окуялар жөнүндө ишенимдүү кабарларды жарыялоону өтүнгөн. Атаева билдирүүнү тааныштарына таратып, унчукпай калбоого аракет кылганын эскерет. Анын айтымында, Андижанда жабыркагандарга жардам көрсөтүү үчүн Европада колдоо чогултуу кампаниясы башталган. Атаева Франциядагы саясий активисттерге да кайрылып, театралдык режиссёр Франсуа Тангиден жардам сураган. Ал каражат чогултуу менен петицияга кол коюу эки башка иш багыты экенин белгилеп, Атаевадан кайсы иш менен алектенүүнү көздөп жатканын сураган. Атаева бул сүйлөшүү ассоциациянын аталышын жана багытын аныктоого таасир бергенин айтат. Уюм саясий себептер менен куугунтукка алынгандар тууралуу маалыматтарды жарыялап, эл аралык коомчулуктун көңүлүн аймактагы адам укуктарына бурууну көздөйт. Макалада мындай иштин кесепетинен айрым укук коргоочулар өз өлкөсүндө издөөдө жүргөнү же мекенине киргизилбей калганы да белгиленет. Материалда Андижан окуяларында кеминде 187 адам каза болгону айтылып, ошол күндөрдө жабыркагандардын жакындарына жардам берүү жана окуяларды документтештирүү зарылдыгы укук коргоочуларды бириктиргени баяндалат. Атаеванын эскерүүсүндө жеке кабарды башкаларга жеткирүү аракети кийин узак мөөнөттүү укук коргоо ишине айланган.
Sursa ↗