देउसीको रौनकबारे सुदन गुरुङको तर्कमाथि उठ्यो प्रश्न

गृहमन्त्री सुदन गुरुङले तिहारमा देउसी–भैलो खेल्न समयको कुनै सीमा नरहने घोषणा गरेपछि त्यसको कारणबारे बहस सुरु भएको छ। उनले सामाजिक सञ्जालमा पहिलेको जस्तो चाडको उमङ्ग, साथीभाइको जमघट र देउसी–भैलोको उत्साह घट्दै गएको लेखेका थिए। प्रशासनका कडा नियमले पनि तिहार खल्लो बनाएको उनको भनाइ थियो। गुरुङले जारी गरेको विज्ञप्तिमा अबदेखि देउसी–भैलो २४ घण्टा खेल्न सकिने उल्लेख थियो। निर्णयलाई कतिपयले ऐतिहासिक भन्दै स्वागत गरे। गृहमन्त्रीले पनि यसलाई तिहारलाई पहिलेजस्तै जीवन्त र रमाइलो बनाउने कदमका रूपमा प्रस्तुत गरेका थिए। तर लेखको तर्कमा चाडको रौनक घट्नुको कारण समयसीमा मात्र होइन। विगतमा प्रशासनले समय तोके पनि देउसी–भैलो खेल्नेहरूलाई रातभर रोकटोक नहुने गरेको लेखकको दाबी छ। त्यसैले २४ घण्टा खेल्न पाउने व्यवस्थाले मात्र गाउँघरको बदलिँदो अवस्था फेरि पुरानै बनाउन नसक्ने प्रश्न उठाइएको छ। लेखमा गाउँका घरहरू खाली हुँदै गएको, धेरै युवायुवती पढाइ र रोजगारीका लागि सहर वा विदेश गएको र गाउँमा बूढापाका मात्रै बाँकी रहने अवस्था वर्णन गरिएको छ। दैनिक करिब ३५ सय युवा विदेशिने तथ्याङ्क पनि प्रस्तुत गरिएको छ। विदेशिनेमा विद्यार्थी र श्रमका लागि जाने दुवै समूह रहेको उल्लेख छ। खाली घर, सुनसान आँगन र विरलिँदो सामुदायिक जीवनले तिहारको जमघटलाई असर पारेको लेखकको निष्कर्ष छ। चाडको रौनक फर्काउने चाहना सकारात्मक भए पनि त्यसका लागि देउसीको समय खुला गर्नु मात्रै पर्याप्त नहुन सक्ने लेखले औँल्याएको छ। गाउँ रित्तिँदै जानु र परिवारका सदस्यहरू रोजगारी तथा शिक्षाका लागि बाहिरिनु नै उत्सवको पुरानो चहलपहल हराउनुको ठूलो कारण हुन सक्ने तर्क गरिएको छ।